غليظه و تغليظ رقيقه و تقطيع لزجه به جهت سهولت دفع مىنمايد و بعد ازين تفتيح مجارى و جهتى براى دفع مواد معين مىكند پس اگر تنگى دم و غثيان و تقلب نفس و تلخى دهان و درد فم معده و سقوط نبض و ظلمت بصر يافته شود بايد دانست كه بحران بقى باشد و اگر ثقل گوش و دوى و طنين و گرمى سر و سيلان اشك و خيالات سرخ يا زرد و سرخى و خارش بينى پيدا بود دليل رعاف دانند و اگر نبض موجى بود وجله نمناك بحران به عرق باشد خاصته اگر روز چهارم بول رنگين شود و هضم غليظ و اگر درد امعا و قراقر و گرانى شكم و تمدد شراسيف بسوى اسفل و درد پشت و رنگينى براز حاصل شود و باوجود اين علامات ميل ماده بسوى فوق نباشد بحران باسهال باشد خاصتا اگر مرض صفراوى بود و بول سفيد و احشا سليم و اگر در مثانه ثقل باشد و غلظت بول و كثرت آن از ابتدائى مرض پيدا بود و مع هذا علامات توجه ماده بجهات ديگر نباشد بحران بادرار گردد - فايده - عرق اخراج مواد رقيقه نمايد نه غليظه و لهذ بحران تام نباشد - فايده - اعراض جميع امراض نسبته بروز وقت شب اشتداد گيرند بسبب اشتغال طبيعت بانضاج مواد مرض و اعراض او از جميع امور - فايده وقتى كه ماده بسوئى جهتى از جهات مندفع شود از جهت مقابل او منصرف گردد لهذا صاحب عرق را بول كم بود - فايده لازم است كه قبل از بحران در روز يا شب علامات او پديد آيد در بحران نهارى بشب و ليلى بروز مانند قلق و كرب و تململ و غير آن چنان كه گذشت و از علامات بحران جيد آنست كه بعد نضج تام و در روز نيك از روزهائى بحران واقع شود مانند هفتم و چهاردهم و يازدهم و هفدهم و پانزدهم و